Γράφει: Γ&Κ Σιντόρης & Συνεργάτες, Δικηγορικό Γραφείο · Ενημερώθηκε: 16/11/2026
Σύντομη απάντηση: Όποιος μεταφέρει στην Ελλάδα, ή προωθεί στο εσωτερικό της χώρας, πολίτες τρίτων χωρών που δεν έχουν δικαίωμα εισόδου, διαπράττει κακούργημα και τιμωρείται με κάθειρξη και χρηματική ποινή για κάθε πρόσωπο που μετέφερε (άρθρο 25 του Κώδικα Μετανάστευσης, ν. 5038/2023, όπως ισχύει μετά τον ν. 5275/2026). Η ποινή αυξάνεται αν υπάρχει κερδοσκοπία, αν δράσουν δύο ή περισσότεροι μαζί, αν κινδύνευσε άνθρωπος ή αν επήλθε θάνατος, όπου η ποινή είναι ισόβια κάθειρξη. Η ποινή δεν αναστέλλεται ούτε μετατρέπεται σε χρήμα.
Η μεταφορά παράτυπων μεταναστών είναι από τις πιο σοβαρές κατηγορίες του ποινικού δικαίου. Δεν αφορά μόνο οργανωμένα κυκλώματα: ο νόμος αναφέρεται ρητά και σε οδηγούς κάθε μεταφορικού μέσου και σε πλοιάρχους, κάτι που έχει σημασία σε πόλεις με λιμάνι, όπως η Ηγουμενίτσα. Παρακάτω εξηγούμε τι προβλέπει σήμερα ο νόμος.
Ποιος τιμωρείται για μεταφορά παράτυπων μεταναστών;
Το άρθρο 25 παρ. 1 του Κώδικα Μετανάστευσης τιμωρεί:
- πλοιάρχους, κυβερνήτες πλοίου ή αεροπλάνου και οδηγούς κάθε μεταφορικού μέσου που φέρνουν από το εξωτερικό στην Ελλάδα πολίτες τρίτων χωρών χωρίς δικαίωμα εισόδου,
- όσους τους παραλαμβάνουν από τα σημεία εισόδου ή τα σύνορα για να τους προωθήσουν στο εσωτερικό της χώρας, σε άλλο κράτος της ΕΕ ή σε τρίτη χώρα,
- όσους διευκολύνουν τη μεταφορά τους,
- όσους τους εξασφαλίζουν κατάλυμα για να κρυφτούν.
Ποιες είναι οι ποινές;
| Μορφή πράξης | Στερητική της ελευθερίας ποινή | Χρηματική ποινή ανά μεταφερόμενο πρόσωπο |
|---|---|---|
| Βασική μορφή παράνομης μεταφοράς (άρθρο 25 παρ. 1 περ. α΄) | Κάθειρξη μέχρι 10 έτη | 30.000 έως 60.000 ευρώ |
| Κερδοσκοπία, κατ’ επάγγελμα ή κατά συνήθεια τέλεση, υποτροπή, συγκεκριμένη επαγγελματική ιδιότητα ή δράση δύο ή περισσότερων από κοινού (περ. β΄) | Κάθειρξη τουλάχιστον 10 ετών | 60.000 έως 100.000 ευρώ |
| Από την πράξη μπορεί να προκύψει κίνδυνος για άνθρωπο (περ. γ΄) | Κάθειρξη τουλάχιστον 15 ετών | Τουλάχιστον 200.000 ευρώ |
| Επέλευση θανάτου στην προηγούμενη περίπτωση (περ. δ΄) | Ισόβια κάθειρξη | Τουλάχιστον 700.000 ευρώ |
Επειδή η χρηματική ποινή υπολογίζεται ανά πρόσωπο, σε μεταφορά πολλών ανθρώπων τα ποσά πολλαπλασιάζονται.
Τι ισχύει για οδηγούς φορτηγών και πλοιάρχους στα λιμάνια;
Σύμφωνα με την παρ. 2 του ίδιου άρθρου, πλοίαρχοι και οδηγοί κάθε μεταφορικού μέσου είναι υποχρεωμένοι να μη δέχονται για μεταφορά πρόσωπα χωρίς τα απαραίτητα ταξιδιωτικά έγγραφα ή που δεν πέρασαν τον κανονικό αστυνομικό έλεγχο. Όποιος παραβαίνει την υποχρέωση αυτή τιμωρείται με τις ποινές του παραπάνω πίνακα.
Ο νόμος ορίζει και πότε η πράξη θεωρείται ολοκληρωμένη:
- σε πλοία και αεροπλάνα, αν το πρόσωπο που επιβιβάστηκε λαθραία βρίσκεται μέσα όταν αρχίζει ο έλεγχος πριν από τον απόπλου ή την απογείωση, ή μετά από αυτούς,
- σε άλλα οχήματα, αν το πρόσωπο βρίσκεται μέσα στον τελευταίο έλεγχο εξόδου ή κοντά στα σύνορα.
Για τον οδηγό που δεν ήξερε ότι κάποιος είχε κρυφτεί στο όχημά του, η υπεράσπιση στηρίζεται στα στοιχεία της συγκεκριμένης υπόθεσης. Γι’ αυτό μιλήστε με δικηγόρο πριν δώσετε οποιαδήποτε κατάθεση.
Πότε δεν επιβάλλονται ποινές;
Η παρ. 6 του άρθρου 25 εξαιρεί:
- τη διάσωση ανθρώπων στη θάλασσα,
- τη μεταφορά ανθρώπων που χρειάζονται διεθνή προστασία, όπως ορίζει το διεθνές δίκαιο,
- τη μεταφορά στο εσωτερικό της χώρας ώστε να υπαχθούν στη διαδικασία διεθνούς προστασίας, εφόσον έχουν ενημερωθεί οι αρμόδιες αστυνομικές και λιμενικές αρχές.
Μπορεί η ποινή να ανασταλεί ή να μετατραπεί;
Όχι. Σε καταδίκη για μεταφορά παράτυπων μεταναστών η ποινή δεν αναστέλλεται ούτε μετατρέπεται με κανέναν τρόπο, και η έφεση δεν έχει ανασταλτικό αποτέλεσμα (άρθρο 25 παρ. 8). Αυτό κάνει την υπεράσπιση στον πρώτο βαθμό ιδιαίτερα σημαντική.
Ποιο δικαστήριο δικάζει την υπόθεση;
Τα κακουργήματα του άρθρου 25 παρ. 1 δικάζονται από το Μονομελές Εφετείο, εκτός από την περίπτωση θανάτου (άρθρο 25 παρ. 9).
Τι γίνεται με το όχημα και την περιουσία;
Ό,τι χρησιμοποιήθηκε ή προοριζόταν για την πράξη, όπως το όχημα, καθώς και ό,τι αποκτήθηκε από αυτήν, κατάσχεται και μπορεί να δημευθεί με την καταδικαστική απόφαση, αν ανήκει στον δράστη ή σε συμμέτοχο. Το δικαστήριο δεν επιβάλλει δήμευση αν θα στερούσε από τον καταδικασμένο ή την οικογένειά του ό,τι χρειάζονται για να ζήσουν και θα προκαλούσε υπέρμετρη και ανεπανόρθωτη βλάβη. Με την ίδια απόφαση ανακαλείται κάθε άδεια διαμονής του καταδικασμένου (άρθρο 25 παρ. 10).
Ισχύει ο νόμος αν η πράξη έγινε στο εξωτερικό;
Ναι. Το άρθρο 25 εφαρμόζεται και όταν η πράξη τελέστηκε στο εξωτερικό, από Έλληνα ή αλλοδαπό, ακόμη κι αν εκεί δεν είναι αξιόποινη (άρθρο 25 παρ. 11).
Γιατί χρειάζεστε δικηγόρο από την πρώτη στιγμή
Η μεταφορά παράτυπων μεταναστών βρίσκεται ανάμεσα στην προστασία των συνόρων και στην προστασία των ανθρώπινων δικαιωμάτων, και κάθε υπόθεση έχει τις δικές της λεπτομέρειες. Με τόσο βαριές ποινές, χωρίς αναστολή, οι πρώτες ώρες μετρούν: τι θα πείτε, τι στοιχεία θα κρατήσετε, ποιοι μάρτυρες υπάρχουν. Δείτε περισσότερα για τον τομέα μας στα εγκλήματα, πλημμελήματα και λαθρεμπόριο, στο δίκαιο αλλοδαπών και στον οδηγό μας για το πώς να διαχειριστείτε μια δικαστική κλήση.
Το γραφείο μας στην Ηγουμενίτσα αναλαμβάνει την υπεράσπιση σε υποθέσεις μεταφοράς παράτυπων μεταναστών από την προανάκριση έως το δικαστήριο. Καλέστε στο 26650 24450 ή κλείστε διαδικτυακή συνεδρία.
Το άρθρο δίνει γενικές πληροφορίες και δεν αντικαθιστά νομική συμβουλή για τη δική σας υπόθεση.
